Εαρινή Ισημερία


Το βόρειο ημισφαίριο γιορτάζει την Πέμπτη την πρώτη μέρα της άνοιξης, μια ενθαρρυντική αλλαγή την οποία σηματοδοτεί το εαρινό ηλιοστάσιο στις 18.57 ώρα Ελλάδας. Αυτό σημαίνει ότι η μέρα διαρκεί πλέον περίπου όσο η νύχτα, και θα συνεχίσει να μεγαλώνει μέχρι το θερινό ηλιοστάσιο.
Τι είναι όμως η ισημερία; Η απάντηση είναι πιο εύκολα κατανοητή αν κοιτάξει κανείς τη Γη από το Διάστημα αυτή την ιδιαίτερη ημέρα.
Η αριστερή εικόνα τραβήχτηκε από αμερικανικό δορυφόρο τη στιγμή της εαρινής ισημερίας του 2013. Μια οριζόντια λευκή γραμμή σημειώνει τον ισημερινό, ενώ ο Ήλιος έχει τοποθετηθεί στην εικόνα εκ των υστέρων.
Όπως είναι εμφανές, τη στιγμή της ισημερίας (είτε της εαρινής είτε της φθινοπωρινής) οι ακτίνες του Ήλιου πέφτουν κάθετα στον ισημερινό.
Ο πλανήτης παίρνει κλίση
Οι ισημερίες, τα ηλιοστάσια αλλά και η ίδια η εναλλαγή των εποχών οφείλονται στο γεγονός ότι ο άξονας περιστροφής της Γης δεν είναι ακριβώς κάθετος στο επίπεδο στο οποίο κινείται ο πλανήτης, το λεγόμενο επίπεδο της εκλειπτικής, αλλά έχει μια μικρή κλίση, όπως στην παρακάτω εικόνα.
Σε άλλους πλανήτες, ο άξονας σχηματίζει μεγαλύτερη γωνία, όπως στην ακραία περίπτωση του Ουρανού, στον οποίο ο άξονας περιστροφής είναι σχεδόν παράλληλος με το επίπεδο της εκλειπτικής -και δημιουργεί μια αλλόκοτη εναλλαγή «εποχών».


Η αξονική κλίση της Γης σε σχέση με άλλους πλανήτες (Προσαρμογή από Wikimedia Commons)

Το σημαντικό είναι ότι άξονας περιστροφής κοιτάει πάντα το ίδιο σημείο του ουρανού, τον λεγόμενο ουράνιο πόλο, ανεξάρτητα από την εποχή και το σημείο όπου βρίσκεται ο πλανήτης στο ταξίδι του γύρω από τον Ήλιο. Αυτό είναι εμφανές στην παρακάτω εικόνα.


H εναλλαγή των εποχών: την άνοιξη και το καλοκαίρι (αριστερά) ο βόρειος γεωγραφικός πόλος είναι στραμμένος προς τον Ήλιο

Το γεγονός ότι ο προσανατολισμός του άξονα είναι σταθερός σημαίνει ότι ότι το καλοκαίρι και την άνοιξη ο βόρειος πόλος του πλανήτη κοιτάζει προς τον Ήλιο, ενώ το φθινόπωρο και το χειμώνα [του βορείου ημισφαιρίου] ο ήλιος χάνεται από την περιοχή του βόρειου πόλου, ενώ ο νότιος πόλος λούζεται σε μια μόνιμη λιακάδα.
Δύο φορές το χρόνο, όμως, στην εαρινή όσο και τη φθινοπωρινή ισημερία, το επίπεδο του ισημερινού περνά ακριβώς από το κέντρο του Ήλιου, επιτρέποντας στο ηλιακό φως να φτάσει ταυτόχρονα στο βόρειο και το νότιο πόλο.
Τις ημερομηνίες, αυτές, επίσης, o Ήλιος ανατέλλει ακριβώς στη θέση της ανατολής, και η μέρα και η νύχτα έχουν περίπου ίση διάρκεια.
Η διάρκεια της ημέρας θα συνεχίσει να μεγαλώνει μέχρι το θερινό ηλιοστάσιο, το οποίο πέφτει φέτος στις 21 Ιουνίου.
Και μέχρι τότε ο Ήλιος θα ανεβαίνει όλο και ψηλότερα στον ουρανό τα μεσημέρια.
Βαγγέλης Πρατικάκης
Newsroom ΔΟΛ

Η διάρκεια της ημέρας






Σ' αυτό το εντυπωσιακό βίντεο η κάμερα ακολουθεί τον ήλιο, για να δούμε την πορεία του στον αρκτικό ορίζοντα κατά την διάρκεια μιας καλοκαιρινής ημέρας.
Πηγή: http://etaksi2011.blogspot.gr/2013/02/videos.html

Καλωσήρθατε στην «Πύλη της Κολάσεως»


Καλωσήρθατε στην «Πύλη της Κολάσεως» | ΚΟΣΜΟ - ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ | Scoop.it
Ο 57χρονος Will Keeping ταξίδευε στο Τουρκμενιστάν και δεν είχε ιδέα για τη λεγόμενη «Πύλη της κολάσεως», μια υπόγεια σπηλιά γεμάτη φυσικό αέριο που καίει εδώ και τουλάχιστον… σαράντα χρόνια.
Άκουσε όμως, κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του, πως η «Πύλη» είναι ένα από τα εκατό πιο παράξενα μέρη που θα έπρεπε κανείς να επισκεφθεί στη διάρκεια της ζωής του.
Η πληροφορία του προκάλεσε ενδιαφέρον και αποφάσισε να συμπεριλάβει τον κρατήρα στο ταξίδι του.
«Στη διάρκεια της ημέρας δεν με εντυπωσίασε γιατί έμοιαζε σαν μία τρύπα στην απέραντη έρημο. Όσο πλησίαζε όμως το σούρουπο, άρχισα να συνειδητοποιώ το μέγεθος του κρατήρα και να απορώ με το ότι έκαιγε ακόμα. Στο σκοτάδι, η περιοχή μεταμορφώθηκε, ήταν σαν ένα καμίνι στη μέση της ερήμου, φώτιζε τον ουρανό», εξηγεί στη Daily Mail.
Η υπόγεια σπηλιά είχε ανακαλυφθεί το 1971, στην περιοχή Derweze στην έρημο Καρακούμ του Τουρκμενιστάν, από γεωλόγους που έκαναν γεωτρήσεις.
Το έδαφος κάτω από την εξέδρα γεώτρησης πετρελαίου κατέρρευσε, αφήνοντας μια μεγάλη τρύπα με διάμετρο περίπου 70 μέτρα και για να αποφευχθούν οι διαρροές δηλητηριώδους αερίου οι υπεύθυνοι αποφάσισαν να βάλουν φωτιά στο αέριο, ώσπου αυτό να «εξατμιστεί».
Οι γεωλόγοι θεώρησαν ότι η φωτιά θα σβήσει σε λίγες μέρες, αλλά, αν και έχουν περάσει σχεδόν 40 χρόνια, συνεχίζει να καίει έως σήμερα.
Δείτε τις φωτογραφίες και το βίντεο...

Ενεργοποίηση εφτά ηφαίστειων σε έξι χώρες μέσα σε λίγες ώρες

Γιγάντια ρεύματα βρέθηκαν να ανακυκλώνουν τη θερμότητα στον Ήλιο

Οι αστροφυσικοί προσπαθούσαν να εντοπίσουν αυτές τις δομές από τη δεκαετία του 1960, και όπως φαίνεται μόλις τα κατάφεραν: αποστολή της NASA εντόπισε στον Ήλιο γιγάντια ρεύματα μεταφοράς θερμότητας, τα οποία φέρνουν θερμότητα από το εσωτερικό του άστρου μέχρι την επιφάνεια -ρεύματα τόσο μεγάλα ώστε η Γη θα κολυμπούσε μέσα τους σαν φελλός στον Αμαζόνιο.

Οι φυσικοί έχουν υπολογίσει εδώ και δεκαετίες ότι η θερμότητα πρέπει να φτάνει από το εσωτερικό του Ήλιου μέχρι την επιφάνεια με ρεύματα μεταφοράς θερμότητας, ίδια με τα ρεύματα που μεταφέρουν θερμότητα προς τα πάνω μέσα σε μια κατσαρόλα που θερμαίνεται στο μάτι της κουζίνας.

Μέχρι σήμερα είχαν ανακαλυφθεί ρεύματα σχετικά μικρής κλίμακας, τα οποία έχουν διάμετρο από 1.000 μέχρι 30.000 χιλιόμετρα και διαρκούν το πολύ μερικές μέρες. Στις περιοχές όπου αυτά τα ρεύματα συναντούν την επιφάνεια δημιουργούν χαρακτηριστικά «αποτυπώματα» σαν κυψέλες που ονομάζονται κόκκοι και υπερκόκκοι.

Οι σχηματισμοί που ανακαλύφθηκαν τώρα στην επιφάνεια του άστρου είναι ουσιαστικά υπερμεγέθεις κόκκοι με διάμετρο μέχρι και 200.000 χιλιόμετρα (περίπου τα δύο τρίτα της απόστασης Γης-Σελήνης). Παρά το μέγεθός τους, όμως, τα γιγάντια ρεύματα μεταφοράς κινούνται μάλλον αργά, με ταχύτητα που δεν ξεπερνά τα μερικά χιλιόμετρα την ώρα.

Τα αποτελέσματα δημοσιεύονται στο περιοδικό Science.

Αποθέματα νερού στις υφαλοκρηπίδες «θα ποτίσουν τον πλανήτη»


Αποθέματα νερού στις υφαλοκρηπίδες «θα ποτίσουν τον πλανήτη» | ΚΟΣΜΟ - ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ | Scoop.it
Ακούγεται περίεργο, κι όμως τεράστιες ποσότητες γλυκού νερού βρίσκονται παγιδευμένες κάτω από τους ωκεανούς, μέσα στο υπέδαφος των ηπειρωτικών υφαλοκρηπίδων. Το υπόγειο νερό θα μπορούσε μάλιστα να ποτίσει την ανθρωπότητα καθώς τα σημερινά αποθέματα στερεύουν.

Μελέτη που δημοσιεύεται στο τελευταίο τεύχος του Nature διαπιστώνει ότι η συσσώρευση γλυκού νερού κάτω από τον πυθμένα των θαλασσών δεν είναι μια γεωλογική ιδιοτροπία, αλλά ένα φαινόμενο που αφορά μεγάλο μέρος του πλανήτη.

H αυστραλιανή έρευνα εκτιμά ότι στις υφαλοκρηπίδες της Βορείου Αμερικής, της Κίνας, της Αυστραλίας και της Νοτίου Αφρικής κρύβονται γύρω στα 500.000 κυβικά μέτρα νερού χαμηλής αλατότητας.

«Ο όγκος αυτού του αποθέματος είναι αρκετές εκατοντάδες φορές μεγαλύτερος από την ποσότητα νερού που αντλήσαμε από το υπέδαφος τον περασμένο αιώνα» επισημαίνει ο Βίνσεντ Ποστ του Πανεπιστημίου «Φλίντερς» της Αδελαΐδας, πρώτος συγγραφέας της δημοσίευσης.

Η μελέτη βασίστηκε σε γεωλογικά δεδομένα που προήλθαν από σεισμικές έρευνες για τον εντοπισμό υδρογονανθράκων.

TSUNAMI


Ενδιαφέρον Video που δείχνει τη δημιουργία τσουνάμι με θαυμάσιο animation τις κινήσεις των λιθοσφαιρικών πλακών

Υδάτινος Τυφώνας


Γιγάντιος υδάτινος κυκλώνας στις ακτές του Κόλπου Μπάτμανς στην αυστραλιανή Πολιτεία Νέα Νότια Ουαλία